6. VAN WOERKENS



 van WOERKENS

Opgedragen aan mijn moeder:                               

Gevangen in woorden, zal zij voor eeuwig leven.

Hoewel de naam van Woerkens verspreidt is over het hele land en ook in andere werelddelen is terecht gekomen, is het haast wel zeker dat deze naamdragers allemaal van één stamvader afkomstig zijn.

Jan Hessels, soldaat, afkomstig van Leeuwarden was gelegerd in Breda. Hij huwde daar in 1662 Jenneke Anthonisse Janssen, de weduwe van Cornelis Arissen. Zij is niet van Breda, bij huwelijk wordt er aangegeven dat zij van elders is. Het echtpaar Hessels-Janssen krijgt 6 kinderen die allemaal Hessels als naam meekrijgen. Maar ineens, zo tussen 1686 en 1700, voegen de twee oudste zoons de naam “van Woerckens” aan hun naam toe. Het nageslacht van deze twee zonen gaat dan verder door het leven met de achternaam van Woerkens.

Waar komt deze toevoeging vandaan?

Hierover heb ik met het Meertens instituut, Nederlandse familienamen databank, van gedachten gewisseld. Aanvankelijk dacht men aan een verbastering van Woerkom of afkomstig van Woudrichem.

Een verbinding met van Woerkom is tot op heden niet gevonden, dit zou dan ver voor 1700 moeten liggen. Ook de afkomst van Woudrichem is niet terug te vinden. Zowel van de zonen als van de vader is geen verwijzing te vinden naar deze plaats. Mogelijk zou nog kunnen zijn dat uiteindelijk de moeder van Woudrichem afkomstig zou kunnen zijn. Maar tot op heden is daar nog niets van teruggevonden.

Typisch is wel dat de naam “Woerken” in 1400 in ’s-Hertogenbosch voorkomt. Twee broers, klokkenmakers, gebruiken dan de naam al. Een verbinding met de latere van Woerkens is nog niet gevonden maar kan men ook niet uitsluiten.

Een andere mogelijkheid zou kunnen zijn, daar de stamvader van Leeuwarden afkomstig is, dat de naam terug verwijst naar het plaatsje Workum in Friesland.

Hoe het ook zij, er zijn nog genoeg onduidelijkheden om zonder meer een conclusie te trekken. Met het onderzoek naar de herkomst van de naam en onderzoek naar het geslacht van Woerkens ga ik in ieder geval nog steeds door.

Marianne P. van Beek

Februari 2011